Het proactie- en preventiebeleid is in 2004 wettelijk verankerd in het Besluit externe veiligheid inrichtingen (Bevi). Dit besluit heeft tot doel de risico’s waaraan burgers worden blootgesteld door activiteiten met gevaarlijke stoffen in bedrijven tot een aanvaardbaar minimum te beperken. Het besluit verplicht gemeenten risicovolle situaties van bedrijven ten opzichte van kwetsbare bestemmingen (zoals woningen) te saneren als het plaatsgebonden risico te hoog is. Voor de hoogte van het groepsrisico geldt een verantwoordingsplicht.
Het Bevi is gebaseerd op zowel de Wet milieubeheer als op de Wet ruimtelijke ordening en moet worden toegepast bij de verlening van de milieuvergunning, de vaststelling van een bestemmingsplan en de verlening van vrijstelling van een geldend bestemmingsplan.
Het bureau Proactie en Preventie adviseert gemeenten over de hoogte van het groepsrisico, de mogelijkheden tot voorbereiding van bestrijding en beperking van de omvang van een ramp of zwaar ongeval, en de mogelijkheden voor personen om zich in veiligheid te brengen indien zich een ramp of zwaar ongeval voordoet (de zelfredzaamheid). Deze punten maken deel uit van de verantwoordingsplicht.
Overigens blijft deze adviesrol niet alleen beperkt tot risico’s, veroorzaakt door bedrijven die onder het Bevi vallen, maar wordt (vooruitlopend op wettelijke regelgeving) ook geadviseerd over risico’s ten gevolge van het vervoer van gevaarlijke stoffen (over weg, spoor en water) en door buisleidingentransport.